WESTMEDIA CIRCLE SMALL

Τρίτη, 29 Νοεμβρίου 2022 00:58

Ο Πύργος Μουχτάρ στην Τριχωνίδα και ο θρύλος του θησαυρού του γιου του Αλή Πασά

Ο Πύργος Μουχτάρ βρίσκεται σε ελαιόφυτη πλαγιά στη βόρεια πλευρά της λίμνης Τριχωνίδας και αποτελεί ένα παλιό δείγμα πυργόσπιτου της Οθωμανικής περιόδου, που το περιβάλλουν πολλοί μύθοι και ιστορίες.

Αν και η κατάστασή του κρίνεται από τους ειδικούς “μάλλον κακή”, καθώς μεγάλο μέρος του πύργου έχει καταρρεύσει με την πάροδο των χρόνων, είναι ένα μυστηριώδης οικοδόμημα που αξίζει κανείς να επισκεφτεί.

Το Πυργόσπιτο στη Μουχταρίνα

Σχεδόν 20 χιλιόμετρα ανατολικά του Αγρινίου, στον περιοχή Ντούγρη, βρίσκεται το αγρόκτημα “Μουχταρίνα” με τον Πύργο του. Η ελαιόφυτη πλαγιά στη βόρεια πλευρά της Τριχωνίδας και η πυκνή βλάστηση καθιστούν τα ερείπια, πλέον, της οθωμανικής πυργοκατοικίας, ένα μυστικό της περιοχής.

Το τοπωνύμιο Μουχταρίνα ή Μαχταρίνα πιθανολογείται πως προέρχεται από κάποιον Οθωμανό τοπάρχη ή γαιοκτήμονα ονόματι Μουχτάρ. Άλλωστε το “Μουχτάρ” στην τουρκική γλώσσα είναι συνηθισμένο όνομα, ενώ υποδηλώνει και κοινοτικό αξίωμα, ένα είδος κοινοτάρχη. Όμως, δεν είναι γνωστό ποιος ήταν ο συγκεκριμένος Μουχτάρ ούτε πότε έζησε στον αιτωλικό Πύργο.

Σύμφωνα με μια τοπική αφήγηση, ο πύργος ανήκε στον γιο του Αλή πασά Μουχτάρ που υποτίθεται πως έζησε εκεί για κάποια περίοδο. Φωτογραφία Ανδρέα Κουτσοθανάση

 

Τοπικοί θρύλοι

Σύμφωνα με μια τοπική αφήγηση, ο πύργος ανήκε στον γιο του Αλή πασά Μουχτάρ που λέγεται πως έζησε εκεί για κάποια περίοδο. Η εκδοχή αυτή συνοδεύεται και από θρύλους με κρυμμένους θησαυρούς και με κάποια ωραία Ελένη που αναγκάστηκε να γίνει ερωμένη του Μουχτάρ.

Σύμφωνα με τον θρύλο, όταν ο Μουχτάρ σκοτώθηκε, η Ελένη ανακάλυψε το θησαυρό του και τον έδωσε για τον απελευθερωτικό αγώνα, ενώ δώρισε τη Μουχταρίνα στη μονή Προυσού. Σύμφωνα με μια άλλη παραλλαγή του θρύλου, τον πύργο δώρισε στη μονή Προυσού ο ίδιος ο Μουχτάρ επειδή το είχε κάνει τάμα.

Κατά σύντομη αφήγηση του πρώην Προέδρου της Κοινότητος Νερομάνας: “Ο υιός του Αλή Πασά ο Μουχτάρ, αγαπούσε την κυρά Φροσύνη, που ήταν στο χαρέμι του πατέρα του και γι’ αυτό το λόγο ο Αλή την έπνιξε στη λίμνη των Ιωαννίνων. Ο Μουχτάρ δεύτερος γιος του Αλή, μετά τον πνιγμό της εγκαταστάθηκε στη Ντουγρή, στον Πύργο, που πιθανόν να ήταν έτοιμος από τον Αλή Πασά. Με την Επανάσταση ο Μουχτάρ παραδόθηκε ειρηνικά στον Καραϊσκάκη. Μάλιστα, θρυλείται, ότι ο Μουχτάρ πήγε μαζί με τον Καραϊσκάκη στο Μοναστήρι του Προυσού και μεταβίβασε με έγγραφο (Κιτάπι) το Αγρόκτημα και τον Πύργο στο Μοναστήρι”.

Πιθανό θεωρείται κάποιος ευφάνταστος ντόπιος να εκμεταλλεύτηκε την ονομασία «Μουχταρίνα» και να επινόησε την ιστορία με τον Μουχτάρ το γιο του Αλή πασά. Φωτογραφία Ανδρέα Κουτσοθανάση

 

Κατά την άλλη λαϊκή παράδοση, την οποία ανέπτυξε ο συγγραφέας Φ. Μπερίκος, ο Πύργος έγινε από τον Μουχτάρ. Αφού αναφέρεται ο συγγραφέας στον πνιγμό της κυρά Φροσύνης στη λίμνη των Ιωαννίνων συνεχίζει:

“Η κυρά Φροσύνη, κατά κόσμον Ευφροσύνη Βασιλείου, συνήψε ερωτική σχέση με τον Μουχτάρ, όταν εκείνος ήταν 32 ετών. Ο πατέρας του που ποτέ δεν έδειξε να έχει εύνοια απέναντι του, τον εξόρισε. Φυσικά ο Μουχτάρ φεύγοντας πήρε μαζί του αρκετά χρήματα. Ο Μουχτάρ περνώντας από την Ντουγρή μαγεύτηκε τόσο από το τοπίο, που αποφάσισε να μείνει εκεί. Έτσι ο Μουχτάρ έφτιαξε τον Πύργο και διαφέντευε ουσιαστικά την επαρχία Τριχωνίδος, από τις κορφές του Παναιτωλικού μέχρι τη λίμνη.

Μια μέρα, περνώντας ο Μουχτάρ από την Παλιοκαρυά (Ζακόνινα τότε) είδε μια όμορφη κοπέλα, την Ελένη, να θερίζει. Η Ελένη δε θέλησε να τον ακολουθήσει, αλλά ούτε και μπορούσε να αντισταθεί στον πανίσχυρο Μουχτάρ. Ακολούθησε η Ελένη τον Μουχτάρ, που της αποκάλυψε που έχει κρυμμένο το θησαυρό του. Η Ελένη είχε επαφές με τους καπεταναίους, στους οποίους αποκάλυψε το ακριβές σημείο του θησαυρού. Τελικώς, ο θησαυρός κατέληξε στο Μοναστήρι του Προυσού”.

Σύμφωνα με μια άλλη τοπική προφορική παράδοση, ο πύργος κάηκε στα Ορλωφικά (1770) και ο Τούρκος ιδιοκτήτης του σκοτώθηκε τότε από τους επαναστάτες. Φωτογραφία Ανδρέα Κουτσοθανάση

 

Σύμφωνα με μια άλλη τοπική προφορική παράδοση, ο πύργος κάηκε στα Ορλωφικά (1770) και ο Τούρκος ιδιοκτήτης του σκοτώθηκε τότε από τους επαναστάτες. Η εκδοχή αυτή υπαινίσσεται ότι ο πύργος προϋπήρχε της εποχής του Αλή πασά. Ούτε αυτό όμως μπορεί να πιστοποιηθεί με βεβαιότητα.

Η χρονολογία κατασκευής του

Η μορφή του πύργου δεν δίνει στοιχεία για τη χρονολογία κατασκευής του. Κάποια οχυρωματικά στοιχεία όπως η καταχύστρα μπορεί να σημαίνουν ότι χτίστηκε πριν τον 18ο αιώνα, αλλά από την άλλη είναι πιθανό τέτοια στοιχεία να χρησιμοποιήθηκαν για διακοσμητικούς λόγους αντιγράφοντας παλιότερους πύργους.

Επομένως, ο πιθανός χρόνος κατασκευής του πύργου δεν μπορεί να περιοριστεί ικανοποιητικά. Κυμαίνεται ανάμεσα στο τέλος του 17ου αιώνα, όταν σε όλη την Ελλάδα χτίστηκαν πολλοί οθωμανικοί πύργοι σε αγροτικές περιοχές, μέχρι τα πρώτα χρόνια του 19ου αιώνα. Το πιο πιθανό είναι να χτίστηκε πριν τα μέσα του 18ου αιώνα.

Το βέβαιο είναι ότι σε όλο τον 19ο αιώνα η περιοχή ήταν μετόχι της Ιεράς Μονής Προυσού. Ίσως αυτήν την περίοδο ο πύργος να ήταν ακόμα σε χρήση. Το μοναστήρι αγόρασε τη γη από τον προεστό της Ευρυτανίας Χατζόπουλο, στον οποίο το είχε χαρίσει ο Αλή πασάς στις αρχές του 19ου αιώνα μετά το βίαιο θάνατο του προηγούμενου Τούρκου ιδιοκτήτη. Η Αιτωλοακαρνανία δεν ανήκε στην επικράτεια του Αλή πασά, ήταν όμως στην σφαίρα επιρροής του.

Το 1929 το μεγαλύτερο μέρος του μετοχίου απαλλοτριώθηκε. Ο πύργος του Μουχτάρ έμεινε εκτός ιδιοκτησίας μοναστηριού και μάλλον σήμερα δεν ανήκει σε κανέναν.

Δείτε το βίντεο drone του συνεργάτη μας Ανδρέα Κουτσοθανάση από τον πύργο Μουχτάρ:

Αντλήθηκαν πληροφορίες από Κάστρα της Ελλάδας και epoxi.gr, mixanitouxronou.gr

agrinionews.gr

Τελευταία άρθρα

  • Prev
Στα ορεινά της Ελλάδας, τη χειμωνιάτικη κυρίως περίοδο των γιορτών, οι νοικοκυρές φτιάχνουν πεντανόστιμα και παραδοσιακά φαγητά, ψημένα σε ξυλοκάρβουνα όπως σουφλιμάδες, λουκάνικα και μπουμπάρια.Τα ...
04 Φεβρουαρίου 2023
Στην προσπάθεια σύνδεσης της Δυτικής Ελλάδας με το θεσσαλικό δίκτυο, κατασκευάστηκε μετά το 1889 η γραμμή Κρυονέρι – Μεσολόγγι – Αγρίνιο, με συνολικό μήκος 61 χλμ., η οποία αποτελούσε ιδιοκτησία της ...
26 Ιανουαρίου 2023
Η εικόνα της λιμνοθάλασσας σου προμηνύει ότι θα γευτείς κάτι συναρπαστικά νόστιμο. Δεν γίνεται όλα αυτά τα τοπία της πάλλουσας ζωής να μην έχουν βαθιά ουσία. Μόνο που χρειάζεται μια ιδιαίτερη ...
25 Ιανουαρίου 2023
Eντυπωσιάζουν τα πλάνα του Above View από το Παναιτωλικό Όρος.   Το Παναιτωλικό είναι το ψηλότερο βουνό του νομού Αιτωλοακαρνανίας και αποτελεί τμήμα της «ραχοκοκαλιάς» της Ελλάδας, της ...
23 Ιανουαρίου 2023
Το άλσος Αγίου Χριστοφόρου αποτελεί «πνεύμονα» πρασίνου για το Αγρίνιο και μια όαση σε ελάχιστη απόσταση από το κέντρο της πόλης. Το δάσος Αγίου Χριστοφόρου Αγρινίου δημιουργήθηκε από τεχνητή ...
23 Ιανουαρίου 2023
Δείτε ένα video με εντυπωσιακά πλάνα από το Ανοιξιάτικο Αμφιλοχίας και τους οικισμούς του Βάλτου, Κατάφουρκο, Καλούτσιανη, Προφήτης Ηλίας (Πλακωτή) Λάλα λάκα, Μακρυλάκη, Παλιόλακα, Τριανταφυλλούλα, ...
23 Ιανουαρίου 2023
Κοντά στην Τοπική Κοινότητα Καστανούλας του δήμου Αγρινίου, βρίσκεται το Καστανόρεμα. Οι πηγές του ξεκινούν από το Παναιτωλικό και στην πορεία του σχηματίζονται δύο μικροί καταρράκτες, με τον κάτω ...
23 Ιανουαρίου 2023
Στην Αρωνιάδα Αιτωλοακαρνανίας, στο πυκνό βελανιδόδασος του Μακρυνόρος, βρίσκεται η άγνωστη μονή του Αγίου Νικολάου. Το μοναστήρι προυπήρχε και ανακατασκευάστηκε σύμφωνα με την επιγραφή "1894 ...
21 Ιανουαρίου 2023
Για την μαγευτική παραλία Διόνι  που βρίσκεται δυτικά της Κατοχής και συνιστά ένα «μυστικό παράδεισο» του Ιονίου γράφει η Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία «Οινιαδών Ανάπτυξις». Παράλληλα ...
21 Ιανουαρίου 2023
Ενα νέο βίντεο μας παραχώρησε το Youtube κανάλι KDrone και αφορά το νησάκι του Αη Σώστη στο Μεσολόγγι. Στο νησάκι του Αη Σώστη, στα ανοιχτά της θάλασσας του Μεσολογγίου, υπάρχει ο φάρος,που ...
21 Ιανουαρίου 2023
Σ' έναν αυθεντικό τόπο ζωής, η ζεστή φιλοξενία των ντόπιων, συνοδευόμενη με αληθινές ιστορίες ανθρώπων της υπαίθρου, κάνουν μοναδικές τις δρομικές εμπειρίες. Στο ιστορικό χωριό Φουρνά ...
20 Ιανουαρίου 2023
Του Λίνου Υφαντή, Συμπληρώνονται σήμερα 15-01-2023 200 χρόνια από την καταλυτικής σημασίας μάχη του Αγίου Βλασίου, που έλαβε χώρα στις 15-01-1823 στη θέση “Κορομηλιά” του Αγίου Βλασίου ...
15 Ιανουαρίου 2023