WESTMEDIA CIRCLE SMALL

Παρασκευή, 16 Ιουλίου 2021 19:38

Πως τα Χαλκούνια χρησιμοποιήθηκαν στη διαμάχη Αρχειομαρξιστών-ΚΚΕ στο Μεσοπόλεμο

μοιραστείτε το άρθρο αυτό με τους φίλους σας

Του Λίνου Υφαντή,

Οι αρχειομαρξιστές ήταν ένα πολιτικό κίνημα που συντάχθηκε με τον Τροτσκισμό στο Μεσοπόλεμο. Οι σχέσεις με το ΚΚΕ εξελίχθηκαν σε ανταγωνιστικές που πολλές φορές οδήγησαν σε συγκρούσεις και αιματηρά επεισόδια. Στη διαμάχη αυτή καταγράφεται και μια άγνωστη χρήση των Χαλκουνιών του Αγρινίου. Μέχρι τώρα συνηθίζαμε να τα κατατάσσουμε ως εορταστικά πυροτεχνήματα, τα οποία χρησιμοποιήθηκαν τελευταία φορά είτε κατά των Τούρκων από τους Έλληνες είτε από τους γηγενείς Αγρινιώτες εναντίον των Σουλιωτών που εποίκησαν την Αιτωλική γη μετά την απελευθέρωση.

Στο μεσοπόλεμο όμως φαίνεται ότι τα Χαλκούνια χρησιμοποιήθηκαν στις διαμάχες εντός του εργατικού κινήματος, στο οποίο κυριαρχούσε το ΚΚΕ ενώ παράλληλα οι αρχειομαρξιστές καταγράφουν σημαντική επιρροή. Συγκεκριμένα σε αναφορά για ενέδρες και οδομαχίες στην Αθήνα καταγράφονται από τον Ριζοσπάστη μαρτυρίες πρώην αρχειομαρξιστών όπως του Στεφανάτου οι οποίοι ” είχαν γεμίσει τα δωμάτια των Αρχείων με κλοπ και άλλα φονικά αντικείμενα καθώς και κάτι πυροτεχνήματα ακόμη όπου συνηθίζονται τη Λαμπρή στο Αγρίνιο και τα λένε Χαρκούνια.(σ.σ. εννοεί τα Χαλκούνια).  Είναι ένα χαρτόνι με φόρμα μικρής μπουκάλας που το ανάβουν με σπίρτο και κάνει ένα δαιμονισμένο θόρυβο όπου συνοδεύεται με λάμψη ενός-δύο μέτρων». Μάλιστα ο Ριζοσπάστης το 1928 χαρακτήριζε τα Χαλκούνια «ανακάλυψις χημικής εφευρέσεως που να τους επιτρέπη εξ αποστάσεως(!) να δολοφονούν τους
συνειδητούς εργάτας».

Η ίδια εφημερίδα σε άρθρο της 2/6/1928  με τίτλο «Ολίγα για τους αρχειομαρξιστές» αναφέρει για τα χαλκούνια υπάρχει μια άλλη μαρτυρία πρώην αρχειομαρξιστή: «εις τας Αθήνας έμενα σ’ ένα δωμάτιον με άλλους προλετάριους, θύματα του αρχείου, μια βραδιά είδα τον σύντροφό μου Καλύβαν (εξ Αγρινίου) να κάνει πυροτεχνήματα με μπαρούτι κτλ. Εις ερώτησή μου τι τα χρειάζεται αυτά, μου είπε γελαστά ο δυστυχής για να κάψει τους ανθρώπους του Κόμματος! Τα πυροτεχνήματα αυτά εδώ στο Αγρίνιο τα λέμε χαλκούνια. Όταν αναφλέγονται δεν σκοτώνουν, τραυματίζουν όμως και προ παντός φέρουν μεγάλον πανικό».

Έτσι καταγράφεται η χρήση των χαλκουνιών στην ενδοεργατική αυτή διαμάχη του Μεσοπολέμου, την οποία δεν ακολουθούσαν όλα τα μέλη των δύο αυτών πολιτικών σχηματισμών. Η σύγκρουση αυτή εξελίχθηκε σε αιματηρά επεισόδια  κατά τη διάρκεια της Κατοχής,  στα οποία πολλοί αρχειομαρξιστές από το Αγρίνιο και άλλες πόλεις έχασαν τη ζωή τους , τη στιγμή που σε άλλες περιπτώσεις όπως στο σκοπευτήριο της Καισαριανής αρχειομαρξιστές και μέλη του ΚΚΕ είχαν στηθεί μαζί στο εκτελεστικό απόσπασμα από τους Γερμανούς.

Με πληροφορίες από:

Κώστας Παλούκης, Η οργάνωση Αρχειον του Μαρξισμού, Διδακτορική Διατριβή,  Πανεπιστήμιο Κρήτης, Τμήμα Ιστορίας Αρχαιολογίας, Ζωγράφου 2015, Θεσσαλονίκη: 2017.

Θ. Κακογιάννη, “Μνήμες και σελίδες της εθνικής αντίστασης” εκδόσεις Κωσταράκη.

Οι Αρχειομαρξιστές του Αγρινίου, http://www.epoxi.gr/memories35.htm

agrinionews.gr

Τελευταία άρθρα

  • Prev
Το Παναιτώλιο βρίσκεται μόλις 5 χλμ. νοτιοανατολικά από το Αγρίνιο και είναι σχεδόν ενωμένο με αυτό. Συνορεύει με το Καινούργιο, την εθνική οδό Αντίρριου – Ιωαννίνων, τη Νέα Αβόρανη και τη λίμνη ...
26 Σεπτεμβρίου 2021
H φιλοξενία από την ελληνική αρχαιότητα είναι ένας από τους σημαντικότερους θεσμούς που περιγράφεται στα ομηρικά έπη. Οι πρόγονοί μας κρατώντας την παράδοση θεωρούσαν ηθικό χρέος την περίθαλψη και ...
20 Σεπτεμβρίου 2021
Toυ Λίνου Υφαντή, Ο Άγιος Κωνσταντίνος Αγρινίου έχει συνδεθεί στενά με τον ερχομό των προσφύγων μετά τη Μικρασιατική καταστροφή. Από τότε και μετά  αναπτύχθηκε οικιστικά και φιλοξένησε πολλούς ...
20 Σεπτεμβρίου 2021
Γράφει ο Αλέξης Κατεφίδης* Σαν σήμερα, ανήμερα του Σταυρού, 14 Σεπτεμβρίου 1944, το Αγρίνιο είναι πλέον ελεύθερο από την “μπότα” του κατακτητή Μετά την συνδυασμένη “εκκαθαριστική”, στρατιωτική ...
14 Σεπτεμβρίου 2021
Το Καινούργιο (Δημοτική Κοινότητα Καινουργίου – Δημοτική Ενότητα ΘΕΣΤΙΕΩΝ), ανήκει στον δήμο ΑΓΡΙΝΙΟΥ της Περιφερειακής Ενότητας ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ που βρίσκεται στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, ...
10 Σεπτεμβρίου 2021
Είναι γνωστές, μέσα από τα συχνά δελτία τύπου, οι προσπάθειες των ανθρώπων του Πολιτιστικού Συλλόγου «Χριστόδουλος Παμπλέκης» στη Μπαμπίνη, να καταφέρουν καταρχήν να δημιουργήσουν εκ του μηδενός και ...
10 Σεπτεμβρίου 2021
Αρχές του 1962 και στις καπναποθήκες των καπνοπαραγωγών Τριχωνίδας, Βάλτου και Ξηρομέρου η παραγωγή των καπνών της σοδειάς του 1961 παραμένει αδιάθετη. Η Κυβέρνηση Καραμανλή μετά από πίεση και ...
08 Σεπτεμβρίου 2021
Του Λίνου Υφαντή, Ο Αλή Πασάς των Ιωαννίνων βρίσκονταν σε δύσκολη θέση όταν ξέσπασε η Ελληνική Επανάσταση του 1821 διότι είχε να αντιμετωπίσει τα στρατεύματα του Σουλτάνου. Αποκλεισμένος στα ...
06 Σεπτεμβρίου 2021
Το 2016, από τις πρώτες αναρτήσεις δημοφιλούς σήμερα ομάδας στο facebook, που αναρτά σπάνιες ιστορικές φωτογραφίες από διάφορες περιοχές της Αιτωλοακαρνανίας, αφορούσε στον Μίκη Θεοδωράκη. Σε δυο ...
02 Σεπτεμβρίου 2021
2CV, ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ! (ΙΟΥΣΤΙΝΗ) Με ένα 2CV και πολλά όνειρα, η Λευκαδίτισσα Πάττυ Καλού μας παρουσιάζει το τρίτο κατά σειρά single της «2CV, ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ! (ΙΟΥΣΤΙΝΗ)». Έχοντας ήδη στις αποσκευές της το ...
30 Αυγούστου 2021
Του Λίνου Υφαντή, Χαρακτηριστική εικόνα ανταρτών της αντιστασιακής ομάδας του ΕΔΕΣ που δρούσε στην περιοχή της Τριχωνίδας δημοσιεύεται στο παρόν άρθρο από προσωπικό αρχείο. Ως τοποθεσία λήψης της ...
29 Αυγούστου 2021
Ένα σημαντικό έκθεμα του Αρχαιολογικού Μουσείου Θέρμου Συνθήκη συμμαχίας μεταξύ Αιτωλών και Ακαρνάνων 260-250 π.Χ. Ένα σημαντικό έκθεμα από το Μουσείο στο Θέρμο αποτελεί η χάλκινη αμφίγραφη στήλη ...
26 Αυγούστου 2021